Početna Vijesti Gradovi diljem svijeta koji su mijenjali nazive

Gradovi diljem svijeta koji su mijenjali nazive

Tekst se nastavlja ispod oglasa

Kazahstanski stanovnici početak marta dočekali su sa predsjednikom Nursultanom Nazarbajevim, a početak aprila će dočekati bez predsjednika, koji je vladao skoro 30 godina, ali sa novim imenom prijestonice Astane, koja će se u njegovu čast zvati Nursultan, što znači sultan svjetlosti.

Kazahstanski predsjednik protekle sedmice neočekivano je objavio da podnosi ostavku, a krajem februara je raspustio Vladu Kazahstana. Kao razlog je naveo nedostatak ekonomskog rasta i potrebu za novim reformama koje će poboljšati kvalitet života građana.

Nursultan Nazarbajev, posljednji lider koji je bio na čelu države još od sovjetske ere, neočekivano je podnio ostavku 19. marta.

Tekst se nastavlja ispod oglasa

Parlament je odlučio da promijeni ime glavnog grada, a ideja se pojavila kada je dosadašnji predsjednik skupštine Kasim Džomart Tokajev položio zakletvu kao vršilac dužnosti predsjednika države.

Nazarbajev će ostati na čelu nacionalnog Savjeta bezbjednosti i očekuje se da će i dalje imati veliki uticaj.

Astana je u posljednje vrijeme poznata kao centar u kojem se održavaju mirovni pregovori sirijskih vlasti i opozicije. Pored toga, najstarija kćerka Nazarbajeva postavljena je za predsjednicu Gornjeg doma Parlamenta. Članovi Senata glasanjem su izabrali Darigu Nazarbajev na tu funkciju nakon što je njen dosadašnji vršilac Tokajev postao privremeni predsjednik.

Promjena imena glavnog grada sa sobom nosi brojne logističke izazove, od promjene svih saobraćajnih znakova, pa do krupnijih problema.

No, u prošlosti mnogi gradovi su promijenili svoja imena, a mnogo njih širom svijeta nosilo je i imena lidera.

Najpoznatiji primjer sa prostora Balkana je Podgorica, koja je skoro 50 godina nosila ime Titograd  po predsedniku SFRJ Josipu Brozu Titu.

Svi Titovi gradovi

Lider SFRJ kumovao je mnogim gradovima širom nekadašnje države.

Pored Podgorice, kao glavnog grada, mjesta različitih veličina nosila su Titovo ime.

Užice je imalo pridjev Titovo u periodu od 1946. do 1991. godine.

Titova Mitrovica nosila je taj naziv od 1981. do 1990. godine, kada joj je vraćeno staro ime Kosovska Mitrovica.

Godine 1983. Vrbas je postao Titov Vrbas i taj naziv nosio do 1992. godine.

Korenica u Hrvatskoj 1946. godine postala je Titova Korenica, a stari naziv vraćen je 1996. godine.

I Drvar u Bosni i Hercegovini bio je Titov od 1981. do 1991. godine.

Veles u Makedoniji postao je Titov Veles 1946. godine i taj naziv je zadržao narednih 50 godina.

Titovo Velenje u Sloveniji nosilo je taj naziv od 1981. do 1990. godine.

Izvan granica Balkana

Najpoznatiji primjer su Sjedinjene Američke Države. Glavni grad Vašington naziv je dobio 1791. godine po prvom predsjedniku SAD Džordžu Vašingtonu. Po predsjedniku Vašingtonu nazvani su i čitava država, veliki broj manjih gradova, tvrđava i nekoliko planinskih vrhova. Postoji i afrička država koja je prijestonicu nazvala po američkom predsjedniku. Glavni grad Liberije  Monrovija  nazvan je po američkom predsjedniku Džejmsu Monrou 1824. godine. Monro je snažno podržavao povratak oslobođenih robova u Afriku. Liberija je najstarija afrička republika, a osnovali su je oslobođeni robovi iz Amerike i Kariba. Postala je prva afrička republika koja je proglasila nezavisnost 1847. godine

Na drugoj strani svijeta, Novozelanđani takođe imaju prijestonicu nazvanu po državniku. Velington, drugi grad po veličini na Novom Zelandu, u kojem je i sjedište vlade, dobio je ime 1840. godine po vojvodi od Velingtona, u znak podrške koju je britanski vojvoda pružao kolonizatorima ostrva.

U slučaju Vijetnama, promjena imena Sajgon u Ho Ši Min uslijedila je nakon duge borbe protiv kolonizacije. Na kraju Vijetnamskog rata, 1975. godine, Sajgon je izgubio status glavnog grada, a godinu dana kasnije je dobio novo ime u čast revolucionarnog vođe Ho Ši Mina.

Mnogi, međutim, grad i dalje zovu starim imenom Sajgon, uključujući i Vijetnamce.

Svako mijenjanje imena grada košta

Kartografi širom svijeta izmjenu moraju da naprave u narednoj publikaciji mapa. Nakon promjene naziva grada, mijenjaju se i saobraćajni znaci, građanima se izdaju nova dokumenta, štampaju se nove brošure, a međunarodna javnost obavještava se o zvaničnoj promjeni naziva. Čak je i promjena naziva organizacije pravi birokratski pakao.

Interesantan podatak je da su se Svjetska rvačka federacija (World Wrestling Federation) i Svjetski fond za prirodu (World Wide Fund for Nature) sporili zbog inicijala WWF 2002. godine. Na kraju, rvači su morali da popuste, jer je Federacija procijenila da bi je promjena imena koštala oko 45 miliona dolara, te se procjenjuje da bi istu sumu potrošila i država koja bi promenila ime.

Kralj Svazilenda, Msvati Treći, promijenio je ime ove male afričke države od 1,5 miliona stanovnika u Esvatini u aprilu 2018. godine.

Promjena je najavljena kao potez kojim je država trebalo da se oslobodi kolonijalnog imena.

Deren Oliver, advokat iz Južne Afrike, koji se bavi autorskim pravima, procjenjuje da će promjena imena glavnog grada u Kazahstanu koštati oko šest miliona dolara. To je gruba procjena, zasnovana na osnovu troškova koje su imale velike kompanije koje su promijenile imena.

Promjena pa vraćanje starog imena

Pet dana nakon smrti Vladimira Lenjina, 1924. godine, grad Petrograd promijenio je ime u Lenjingrad. Nakon kraha Sovjetskog Saveza 1991. godine, došao je kraj i imenu grada. Građani su izglasali da se gradu vrati ime koje je nosio prije Prvog svjetskog rata  Sankt Peterburg.

U slučaju Volgograda, bivšeg Staljingrada, grad je dva puta mijenjao ime  oba puta u toku sovjetske vladavine.

Grad Caricin je 1925. godine promijenio ime u Staljingrad, po Josifu Staljinu. Sovjetski lider Nikita Hruščov promijenio je ime grada u Volgograd nakon Staljinove smrti 1961. godine. Tako je svaka asocijacija na Staljina uklonjena iz grada koji je predstavljao simbol sovjetskog otpora tokom Drugog svjetskog rata.

Borbe za identitet mjesta nekad su trajale vijekovima, kao što je to slučaj u Turskoj.

Sva imena Istanbula

Današnji megapolis smješten na Bosforu i jedini grad na svijetu koji se prostire na dva kontinenta  koji poznajemo kao Istanbul  kroz svoju dugu istoriju nosio je različita imena.

Lugos je najstariji zapis koji spominje Plinije Stariji. U 7. vijeku stare ere prostor današnjeg Istanbula naseljavaju Grci iz grada Megara i nazivaju ga Bizantion, po imenu svog kralja. U 3. vijeku jedno vrijeme zvao se Augusta Antonina  tako ga je preimenovao rimski imperator Septimije Sever, u čast svog sina koji će kasnije takođe postati rimski car Karakala. Kada se veliko Rimsko carstvo podijelilo na dva dijela, onda ga je car Konstantin preimenovao u Novi Rim (Drugi Rim). Vizantijski car Teodosije ga je nazvao Konstantinopolis ili Grad Konstantinov. U persijskom i arapskom jeziku takođe su se koristili i nazivi kao Rūmiyet alkubra (Veliki grad Rimljana) ili Tahti Rūm (prestonica Rimljana) i sl. Islamski svijet je grad takođe nazivao Konstantinija. Vizantijsko carstvo trajalo je do 1453. godine, ali termin Bizant u knjigama je prevladao tek u 18. vijeku. Dok je carstvo trajalo, nije nosilo to ime – okolni narodi su ih zvali – Rimljani, a grad se zvao Konstantinopolis, ili samo “Grad” ili grčki “Polis”. Slovenski narodi su Istanbul zvali Carigrad. Ime Istanbul se prvi put pominje u 10. vijeku i ima korijene u jermenskom jeziku i znači “u gradu”.

Od godine 1923, kada je Otomansko carstvo postalo prošlost i kada je proglašena Republika Turska, Turci su insistirali da se grad naziva Istanbul i da izbrišu drevne, neturske nazive – Konstantinija, Carigrad ili Konstantinopolj. Međutim, drugi narodi Istanbul i danas nazivaju tradicionalnim imenima. Grci ga nazivaju Konstantinopolis, Jermeni ga nazivaju Bolis, Izraelci ga nazivaju Kušta, a Islanđani Miklagarđr, kako su ga još davno zvali Vikinzi.

(Nezavisne)

ASHA prodaja vozila